تنش‌ها در منطقه خاورمیانه در آستانه دور جدید مذاکرات ایران و آمریکا به اوج خود رسیده است. منابع آگاه از نارضایتی دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از محدودیت گزینه‌های نظامی علیه ایران خبر می‌دهند. بر اساس گزارش سی‌بی‌اس نیوز، ترامپ به دنبال اقدامی قاطع و بازدارنده است که بتواند تهران را به بازگشت به میز مذاکره تحت شرایط مطلوب‌تر برای واشنگتن وادار کند، اما فرماندهان ارشد نظامی به او هشدار داده‌اند که حتی یک حمله محدود نیز می‌تواند به سرعت به درگیری گسترده و طولانی در منطقه منجر شود .
به گزارش ایتنا، این نگرانی‌ها در حالی مطرح می‌شود که قرار است دور بعدی مذاکرات غیرمستقیم میان دو کشور روز پنج‌شنبه (۶ اسفند) در ژنو برگزار شود. مذاکراتی که آخرین فرصت دیپلماتیک برای جلوگیری از رویارویی نظامی توصیف می‌شود .
اختلاف نظر میان کاخ سفید و پنتاگون؛ ترامپ به دنبال «پیروزی آسان»
گزارش‌های منتشرشده حاکی از آن است که ژنرال دن کین، رئیس جدید ستاد مشترک ارتش آمریکا، در جلسات اخیر کاخ سفید نسبت به عواقب هرگونه اقدام نظامی علیه ایران هشدار داده است. به گفته منابع آگاه، ژنرال کین به ترامپ و تیم امنیت ملی او گوشزد کرده که حمله به ایران می‌تواند منجر به درگیری‌ای طولانی و فرسایشی شود که تلفات انسانی و depletion قابل توجه تسلیحات آمریکایی را به دنبال خواهد داشت .
نشریه واشنگتن پست نیز به نقل از منابع مطلع گزارش داده که ژنرال کین نگرانی خود را در مورد کمبود مهمات و نبود حمایت کافی متحدان ابراز کرده که این امر می‌تواند خطرات بیشتری را برای پرسنل آمریکایی ایجاد کند .
با این حال، ترامپ روز دوشنبه در شبکه اجتماعی تروث سوشیال به شدت این گزارش‌ها را رد کرد و نوشت که ادعای مخالفت ژنرال کین با جنگ علیه ایران «۱۰۰ درصد نادرست» است. وی تأکید کرد: «ژنرال کین، مانند همه ما، ترجیح می‌دهد جنگی رخ ندهد، اما اگر تصمیم بر درگیری نظامی با ایران گرفته شود، نظر او این است که این کار به راحتی به پیروزی خواهد انجامید» .
تشدید حضور نظامی آمریکا در منطقه
همزمان با بالا گرفتن گمانه‌زنی‌ها درباره حمله احتمالی، آمریکا حضور نظامی خود در منطقه را به طور چشمگیری افزایش داده است. دو ناوگروه شامل ناوهای یو‌اس‌اس جرالد آر. فورد و یو‌اس‌اس آبراهام لینکلن به همراه ده‌ها فروند جنگنده، بمب‌افکن و هواپیمای سوخت‌رسان در محدوده دسترسی به ایران مستقر شده‌اند .
گزارش‌ها حاکی از آن است که افزایش قابل توجهی در تعداد جنگنده‌ها و هواپیماهای ترابری آمریکا در پایگاه هوایی موفق سلطی در اردن و سایر پایگاه‌های منطقه مشاهده شده است . همچنین سامانه‌های دفاع موشکی پاتریوت و تاد برای حفاظت از نیروهای آمریکایی و متحدان منطقه‌ای در برابر حملات احتمالی تلافی‌جویانه تقویت شده‌اند .
هشدار ایران؛ واکنش «وحشیانه» به هرگونه تجاوز
در سوی دیگر، مقامات ایرانی ضمن اعلام آمادگی برای ادامه مذاکرات، هرگونه حمله را با پاسخ قاطع مواجه خواهند ساخت. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، روز دوشنبه هشدار داد که هرگونه حمله آمریکا، صرف‌نظر از دامنه و مقیاس آن، یک اقدام تجاوزکارانه تلقی شده و با واکنش «وحشیانه» ایران مواجه خواهد شد .
سخنگوی وزارت امور خارجه ایران تأکید کرد که نیروهای مسلح ایران حتی در جریان تلاش‌های دیپلماتیک نیز «با هوشیاری کامل در آماده‌باش شبانه‌روزی» به سر می‌برند . مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، نیز مذاکرات اخیر را دارای «سیگنال‌های تشویق‌آمیز» توصیف کرد، اما هشدار داد که ایران «تمام تمهیدات لازم را برای هر سناریوی احتمالی» اندیشیده است .
ایران هفته گذشته با برگزاری رزمایش‌هایی در تنگه هرمز، که شاهرگ حیاتی صادرات نفت جهان است، توانمندی‌های راهبردی خود را به نمایش گذاشت .
آخرین تیر دیپلماسی قبل از طوفان؟
قرار است دور سوم مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا روز پنج‌شنبه در ژنو برگزار شود. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، احتمالاً با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه، دیدار خواهد کرد .
به گزارش نیویورک تایمز، همزمان با این تلاش‌ها، پیشنهاد جدیدی برای ایجاد راه‌کاری جهت خروج از بحران مطرح شده است. بر اساس این پیشنهاد، ایران می‌تواند یک برنامه غنی‌سازی بسیار محدود و صرفاً برای اهداف تحقیقات پزشکی و درمانی حفظ کند. مشخص نیست که آیا هیچ‌یک از طرفین با چنین توافقی موافقت خواهند کرد یا خیر .
تحلیلگران: منطقه در انتظار طوفان
کارشناسان منطقه‌ای معتقدند خطر وقوع جنگ در خاورمیانه به شدت افزایش یافته است. خلفان الطوقی، تحلیلگر سیاسی عمانی، گفت: «آمادگی‌ها و تقویت نیروهای نظامی که آمریکا در منطقه انجام می‌دهد، نشان می‌دهد احتمال جنگ و حملات آمریکا علیه ایران بسیار زیاد است. در صورت وقوع درگیری، این بار جنگ محدود نخواهد بود و عواقب بسیار خطرناکی برای کل منطقه خواهد داشت» .
با این حال، برخی دیگر معتقدند که هدف آمریکا از این نمایش قدرت، در نهایت گرفتن امتیاز در میز مذاکره است. ثائر ابوراس، مدیر برنامه‌های فلسطینی در مؤسسه وان لیر اورشلیم، گفت: «سناریوی محتمل‌تر جنگ تمام‌عیار نیست، بلکه مجموعه‌ای از تهدیدات و احتمالاً حملات متقابل محدود است، به این امید که ایران راهی جز امتیاز دادن در مذاکرات نداشته باشد» .
