افزایش فعالیت پزشک‌نماها در فضای مجازی
با گسترش شبکه‌های اجتماعی، پدیده پزشک‌نماها به یکی از چالش‌های جدی نظام سلامت تبدیل شده است. سهولت راه‌اندازی صفحات مجازی و تقاضای بالای مردم برای خدمات ارزان‌قیمت، زمینه‌ای فراهم کرده تا افراد فاقد صلاحیت پزشکی خود را به‌عنوان پزشک معرفی کنند و بیماران را به مراکز غیرمجاز بکشانند. این روند نه‌تنها سلامت جسمی بیماران را تهدید می‌کند، بلکه آسیب‌های روانی و اجتماعی نیز به همراه دارد.
برخورد قانونی با پزشک‌نماها بازدارنده نیست
اگرچه وزارت بهداشت و پلیس فتا بارها نسبت به فعالیت پزشک‌نماها هشدار داده‌اند و مراکز غیرمجاز به‌طور مستمر پلمب می‌شوند، اما کارشناسان معتقدند مجازات‌های فعلی بازدارندگی کافی ندارند. طبق اعلام دادسرای ویژه جرایم پزشکی تهران، پزشک‌نماها در مرتبه نخست تا ۵۸۰ میلیون تومان جریمه می‌شوند و در صورت تکرار، این رقم دو برابر خواهد شد. با این حال، آمارها نشان می‌دهد فعالیت این افراد همچنان رو به افزایش است.
آمار نگران‌کننده از رشد مراکز غیرمجاز
بر اساس گزارش وزارت بهداشت، در سال ۱۴۰۱ حدود ۴ هزار مرکز غیرمجاز پزشکی پلمب شد. این رقم در سال ۱۴۰۲ به ۴۰۳۸ مورد و در سال ۱۴۰۳ به بیش از ۵۷۶۰ مرکز رسید. این آمار نشان می‌دهد که با وجود اقدامات نظارتی، روند فعالیت پزشک‌نماها و مراکز غیرمجاز همچنان صعودی است.
سیستم شناسایی پزشک‌نماها در فضای مجازی
به گفته مسئولان وزارت بهداشت، وابستگی شدید پزشک‌نماها به فضای مجازی باعث شده شناسایی آن‌ها از طریق رصد صفحات اینترنتی امکان‌پذیر باشد. کارشناسان به‌طور منظم این صفحات را بررسی کرده و پس از شناسایی، نسبت به مسدودسازی خطوط تلفن و بستن صفحات اقدام می‌کنند. در صورت فعالیت حضوری نیز مراکز غیرمجاز پلمب می‌شوند.
راه‌های تشخیص مراکز مجاز از پزشک‌نماها
مراکز درمانی معتبر دارای پروانه فعالیت رسمی هستند و نام پزشکان به همراه کد نظام پزشکی در سایت سازمان نظام پزشکی قابل استعلام است. در مقابل، پزشک‌نماها معمولاً بدون مجوز و تنها از طریق تبلیغات مجازی فعالیت می‌کنند. شهروندان می‌توانند برای گزارش تخلفات و ثبت شکایت با شماره ۱۹۰ مرکز نظارت بر امور درمان تماس بگیرند.
جمع‌بندی
رشد فعالیت پزشک‌نماها در شبکه‌های اجتماعی زنگ خطری جدی برای سلامت عمومی است. هرچند اقدامات نظارتی و قضایی ادامه دارد، اما افزایش آمار مراکز غیرمجاز نشان می‌دهد که مقابله با این پدیده نیازمند قوانین بازدارنده‌تر، آگاهی‌بخشی گسترده‌تر به مردم و همکاری جدی‌تر نهادهای نظارتی است. تنها در این صورت می‌توان از گسترش فعالیت پزشک‌نماها و تهدید سلامت جامعه جلوگیری کرد.
